100 lat dla polskiej kolei. Zakład Alstom w Katowicach świętuje jubileusz, inwestuje w rozwój w Polsce i rozbudowuje zespół

Rozbudowa kompetencji w Polsce, dostawy na cały świat

Zakład systematycznie rozwija technologie i zwiększa moce inżynieryjne – obecnie pracuje w nim 1100 wysoko wykwalifikowanych specjalistów, którzy tworzą jedno z kluczowych centrów kompetencyjnych Alstom w obszarze sterowania ruchem kolejowym. W ostatnich latach zakład inwestował w rozbudowę laboratoriów rozwojowych, w tym umożliwiających – po raz pierwszy w Polsce – realizację testów ESC oraz testów kompletnego systemu ERTMS w warunkach laboratoryjnych; rozwijał zespoły inżynierskie i zaplecze laboratoryjne na potrzeby projektów zagranicznych, m.in. w Chorwacji i Bułgarii, a także działy odpowiedzialne za systemy pokładowe, aby efektywnie wspierać rosnącą liczbę zamówień z Europy Centralnej i Wschodniej. Uruchomiono także nową halę produkcyjną i magazynową; obecnie w katowickim zakładzie produkowanych jest kilka tysięcy modeli wyrobów stosowanych w systemach srk w kraju i na świecie.

Zespół z Katowic odpowiadał za kompleksową realizację, w tym projektowanie, certyfikację i wdrożenie, systemów sterowania ruchem kolejowym w setkach lokalizacji, w tym w ramach modernizacji węzłów Warszawa Zachodnia i Port Gdynia – najbardziej skomplikowanych węzłów w kraju. Urządzenia i systemy z katowickiej spółki zapewniają płynność ruchu kolejowego w Europie, Azji i obu Amerykach, a katowicki zespół wdrożeniowy zaangażowany jest w zaawansowane wdrożenia rozwiązań srk, m.in. w Niemczech, Szwecji, Grecji, Chorwacji, Turcji, na Filipinach czy w RPA.

– Sto lat działalności zakładu w Katowicach to opowieść o konsekwentnym rozwoju technologii i niezwykłej pasji ludzi. Od pionierskich urządzeń sygnalizacyjnych po zaawansowane cyfrowe systemy sterowania ruchem – zawsze odpowiadaliśmy na realne potrzeby kolei. Dziś, jako część Grupy Alstom, realizujemy projekty o niespotykanej dotąd skali i złożoności, mając jednocześnie świadomość odpowiedzialności za bezpieczeństwo milionów pasażerów – mówi Adam Juretko, Dyrektor Zarządzający Zakładu Alstom w Katowicach.

Od sygnału w słuchawce po rozwiązania dla wielu sektorów gospodarki

Historia zakładu sięga 1926 roku, kiedy w Katowicach rozpoczęła działalność niewielka prywatna firma Zapotel (Zachodnio‑Polska Budowa Telefonów). W 1932 roku zakład, przemianowany na Telsyg, stał się jednym z najważniejszych producentów urządzeń dla polskiej kolei. Powstawały tu systemy sygnalizacji, sprzęt telefoniczny i skrzynki kablowe, które trafiały do rozwijającej się sieci Polskich Kolei Państwowych. Zakup zakładu przez Polską Akcyjną Spółkę Elektryczną – licencjobiorcę szwedzkiego koncernu Ericsson – otworzył drzwi do nowych technologii i skali działania.

Lata powojenne to czas wyjątkowo różnorodnej działalności zakładu. W Katowicach powstawała m.in. jedyna w Polsce produkcja urządzeń sygnalizacji kopalnianej oraz iskrobezpieczne napędy zwrotnicowe – rozwiązania unikatowe w skali Europy Środkowej. Zakład realizował także projekty dla wojska, a przez krótki czas zajmował się nawet produkcją dóbr konsumenckich. To tu powstał legendarny prototyp autoskutera. Te mniej oczywiste epizody dziś są ciekawostką, ale pokazują szerokie kompetencje techniczne i elastyczność zespołu.

Narodziny ZWUS i inżynierska potęga

Rok 1961 przyniósł centralizację śląskich zakładów sygnalizacyjnych i powstanie Zakładów Wytwórczych Urządzeń Sygnalizacyjnych (ZWUS). Do Katowic przyjeżdżali najlepsi inżynierowie z całej Polski, tworząc rozwiązania, które realnie kształtowały standardy bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Z katowickim przedsiębiorstwem związani byli ludzie, których nazwiska na stałe wpisały się w historię Polski i Śląska – Jerzy Duda-Gracz (zaprojektował m.in. kolumnę telefoniczną PYK-10), a także Jerzy Kukuczka – najwybitniejszy polski himalaista, który często podkreślał, że śląski etos pracy w przemyśle ukształtował jego charakter, determinację i hart ducha. ZWUS stał się pionierem wielu rozwiązań – to tu powstały prototypy samoczynnej sygnalizacji przejazdowej i systemów automatycznego hamowania pociągów.

Projekty o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa

Od 2021 roku zakład jest częścią Grupy Alstom. Integracja z globalnymi strukturami pozwoliła połączyć lokalne know‑how budowane przez dekady z międzynarodowym doświadczeniem, dostępem do światowych rynków i najnowocześniejszych technologii. 

Największą siłą zakładu od zawsze byli ludzie. Katowicki Alstom od wielu lat współpracuje z uczelniami wyższymi, w tym z Politechniką Śląską, Politechniką Krakowską i Łódzką, angażując się w programy badawcze, prowadzenie zajęć, kursów i programów praktyk. 

– Patrzymy w przyszłość, w której kolej stanie się jeszcze bardziej cyfrowa, zautomatyzowana i zintegrowana z innymi formami transportu. To dla nas oznacza przede wszystkim rozwój nowoczesnych systemów dla kolei dużych prędkości – strategicznego projektu transportowego w Polsce. Drugi filar to wsparcie naszych klientów w najważniejszym wyzwaniu, przed jakim stoją, czyli zwiększeniu przepustowości infrastruktury i efektywności transportu, za pomocą m.in. cyfrowej sygnalizacji i systemów autonomicznej mobilności – podsumowuje Adam Juretko, Dyrektor Zarządzający Alstom Katowice.

100‑lecie zakładu Alstom w Katowicach to nie tylko jubileusz, lecz potwierdzenie roli Śląska jako jednego z kluczowych centrów technologii kolejowych w Europie – miejsca, z którego od wieku płynie wyraźny sygnał postępu, stale nabierający prędkości.

ALSTOM™ jest znakiem towarowym Grupy Alstom.